Weto dla wyższego VAT na energetyki i piwo 0,0. Zdrowie, budżet czy jabłka?
Prezydent zawetował podwyżkę VAT z 5 do 23 proc. na energetyki i bezalkoholowe odpowiedniki alkoholu. W budżecie zabraknie ok. 1,3 mld zł. Kto na tym zyskał?
Pisze Mateusz
Mapa interesów
4 strony sprawy
Zwolennicy ustawy (większość sejmowa)
MówiUstawa miała zlikwidować preferencyjną stawkę dla energetyków i napojów 0,0.
ZyskujeBudżet mógł zyskać prawie 1,3 mld zł w 2027 roku i ok. 15,8 mld zł w ciągu dekady.
Prezydent Karol Nawrocki
MówiPodwyżka uderzy w gospodarkę i sadowników, a nie ma gwarancji, że pieniądze pójdą na zdrowie.
ZyskujeMoże zyskać poparcie wsi i branży oraz wizerunek kontrolera rządu.
Sadownicy i producenci napojów z sokiem
MówiDo tych napojów trafia 30 tys. ton polskich jabłek.
ZyskujeMogą zyskać utrzymanie sprzedaży i cen skupu.
Browary i producenci napojów 0,0
MówiW źródłach nie ma ich stanowiska.
ZyskujeMogą zyskać utrzymanie przewagi cenowej nad alkoholem.
Co się stało
18 listopada 2026 roku prezydent Karol Nawrocki zawetował nowelizację ustawy o VAT. Miała ona podnieść stawkę z 5 do 23 proc. w sklepach (w gastronomii z 8 do 23 proc.) na część napojów, które dziś korzystają ze stawki preferencyjnej dla napojów z co najmniej 20 proc. soku.
Chodziło o napoje z kofeiną lub tauryną, czyli energetyki, oraz o bezalkoholowe odpowiedniki alkoholu: piwo 0,0, wino i cydr bez alkoholu. Według prawo.pl ustawa miała dać budżetowi prawie 1,3 mld zł w przyszłym roku i prawie 15,8 mld zł w ciągu dekady.
Co mówi każda strona
Prezydent jako powody weta wskazał skutki gospodarcze, wątpliwości co do celu podwyżki i brak gwarancji, że pieniądze trafią na ochronę zdrowia. Mówi, że dostał wiele opinii od organizacji rolników i sadowników. Do napojów z sokiem trafia według niego 30 tys. ton polskich jabłek, a wyższy podatek mógłby obniżyć sprzedaż i skłonić producentów do zmiany receptur.
Zwolennicy ustawy chcieli zlikwidować preferencyjne opodatkowanie bezalkoholowych odpowiedników alkoholu i energetyków. W źródłach, które przeczytałem, nie ma ich odpowiedzi na weto.
Producenci, browary i lekarze w źródłach, które przeczytałem, nie zabierają głosu.
Gdzie leży środek
Same pytania, bez rozstrzygnięć:
- Wyższy VAT miał objąć zamienniki alkoholu, czyli piwo 0,0, i energetyki. Chodziło o zdrowie czy o budżet? A jeśli o oba, to w jakiej proporcji?
- 30 tys. ton jabłek: ile z tego trafia do energetyków, a ile do napojów 0%? Kto policzył tę liczbę?
- Kto najbardziej zyskuje na wecie: sadownicy, browary czy producenci energetyków? Czy to te same organizacje, które pisały opinie do prezydenta?
- Skąd rząd weźmie brakujące 1,3 mld zł i kto za to zapłaci?
- To spór o napoje czy kolejna runda sporu prezydenta z rządem?
- Czy ktoś zapytał o zdanie lekarzy, którzy zajmują się nastolatkami pijącymi energetyki?
Źródła 2
- Podwyżka VAT na napoje bezalkoholowe zawetowanaPrawo.pl · prawo.pl
- Sześć rzeczy, które warto dziś wiedzieć. Najważniejsze informacje 19 listopada 2026 rokuTVN24 · tvn24.pl
Widzisz błąd albo brakuje którejś strony sprawy? Daj znać.